Hoài sơn là vị thuốc gì? 8 Công dụng chữa bệnh nổi bật

hoai son la gi

Hoài sơn vừa là một loại lương thực vừa là một loại dược liệu đa năng, có nhiều chất có lợi cho sức khỏe. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ nguồn gốc, đặc điểm và các tác dụng chữa bệnh của vị thuốc Đông Y nổi tiếng này.

Tìm hiểu về dược liệu Hoài sơn

Hoài sơn là vị thuốc lấy từ rễ cây củ mài sấy khô. Loại dược liệu này có vị ngọt, trung tính, đi vào các kinh mạch của phổi, lá lách và thận.

Hoài sơn hay cây củ mài được biết đến nhiều như một loại lương thực giàu dinh dưỡng và chống đói trong thời kỳ chiến tranh.

Trong y học cổ truyền, rễ cây củ mài được dùng như một vị thuốc bổ chống cơ thể hư nhược nhờ nhiều công dụng tốt với sức khỏe. Các chức năng quan trọng là bổ tỳ vị, dưỡng phổi, bổ thận, ích tinh. 

hoai son tac dung gi

Tóm tắt đặc điểm thực vật:

Tên khoa học Rhizoma Dioscoreae (rễ), Dioscoreae persimilis (cây)

Thuộc họ Củ nâu (Dioscoreaceae).

Tên gọi khác Củ mài, Khoai mài, Sơn dược, Chính hoài, Sơn thự, Chư dư, Ngọc duyên. 
Mô tả thực vật Cây dây leo mọc xâm lấn hoặc leo giàn. Thân thảo thường có màu tía, nhẵn và không lông. 

Lá hình tim, mọc so le ở phần dưới của thân, mọc đối phía trên. Hoa màu vàng, mùa ra hoa từ tháng 9 – tháng 10. 

Củ rễ sâu, thuôn dài, thẳng, có thể dài tới 1m. Khi còn tươi, mặt cắt có chất nhầy, màu trắng. 

Môi trường sống Không yêu cầu khắt khe về khí hậu, trồng được ở những vùng có khí hậu không quá lạnh. Phát triển ở vùng đất màu mỡ, tầng đất sâu, thoát nước tốt. 
Phân bổ Nguồn gốc ở Trung Quốc, có nhiều ở các nước Đông Á, Đông Nam Á.

Ở Việt Nam cây củ mài khá phổ biến nhất là miền Bắc và Bắc Trung Bộ, có thể trồng được ở vùng núi, trung du, đồng bằng. 

cu hoai son co tac dung gi
Hoài sơn có tên tiếng anh là Chinese Yam

Hoạt chất hóa học và Giá trị dinh dưỡng

Trong rễ cây củ mài chứa glucid (>50%), lipid, chất nhầy, mucopolysaccharides, diosgenin, allantoin, batatasin I, saponin, dopamine, axit amin thiết yếu, flavonoid  và một số nguyên tố vi lượng.

Rễ củ mài cũng được đánh giá cao về giá trị dinh dưỡng. Nó chứa nhiều tinh bột, đường, protein. Đây là nguồn cung cấp vitamin B1 và ​​C đồng thời chứa một lượng đáng kể kali, phốt pho, canxi, magie, sắt, kẽm, đồng và mangan.

100g hoài sơn có thể cung cấp từ 40 – 65 calo tùy thuộc vào hàm lượng nước. 

8 công dụng chữa bệnh nổi bật của Hoài sơn 

Kích thích lá lách và dạ dày để hỗ trợ tiêu hóa

Hoài sơn là loại thuốc và thực phẩm hoàn hảo giúp tiêu hóa và hấp thu. Do đó, trên lâm sàng nó điều trị chứng tỳ-vị bị thiếu, chán ăn, cơ thể mệt mỏi, tiêu chảy, tiêu hóa kém.

Ăn nhiều củ mài giúp làm tăng vi khuẩn Lactobacillus có lợi, ngăn chặn vi khuẩn E. coli gây loét và giảm viêm ruột.

hoai son duoc lieu
Hoài sơn dùng nhiều trong chữa các bệnh về tiêu hóa

Bổ thận và bổ tinh khí

Trong rễ củ mài chứa nhiều chất dinh dưỡng, có thể làm cho cơ thể khỏe mạnh hơn. Giúp bổ thận, tăng số lượng tinh trùng và cải thiện chất lượng tinh trùng. 

Vì vậy, hoài sơn được sử dụng rộng rãi cho các trường hợp liệt dương, tiểu đêm, tiết dịch âm đạo bất thường, đi tiểu nhiều lần…

Hoài sơn giúp lợi phổi hết ho

Thành phần saponin và chất nhầy trong hoài sơn có tác dụng bôi trơn và giữ ẩm. Do đó, ích khí bổ phổi, bồi bổ âm phổi, trị ho mãn tính do phổi kém, long đờm và bệnh hen suyễn.

Giảm lượng đường trong máu, tốt cho tiểu đường

Polysaccharides được tìm thấy nhiều trong củ mài giúp giảm lượng đường trong máu. Trong khi đó, rễ củ mài còn chứa diosgenin làm tăng độ nhạy insulin (bằng cách liên kết với gamma PPAR). 

Củ mài cũng là loại thực phẩm nên có trong chế độ ăn của người bệnh tiểu đường hoặc tiền tiểu đường.

Thúc đẩy tuổi thọ, tốt cho tim mạch

Hoài sơn chứa nhiều chất nhầy protein, vitamin và các nguyên tố vi lượng, có tác dụng ngăn chặn sự kết tủa của lipid trong thành mạch máu và từ đó ngăn ngừa tim mạch. 

Nhìn chung, nó có công dụng tĩnh tâm, thúc đẩy trí thông minh và kéo dài tuổi thọ.

hoai son chua benh gi
Củ hoài sơn khoai mài rất tốt cho tim mạch

Phòng ngừa hôn mê gan

Các nghiên cứu gần đây đã phát hiện ra rằng rễ củ mài có tác dụng an thần và có thể được sử dụng để ngăn ngừa hôn mê gan.

Điều hòa giấc ngủ và tâm trạng

Không giống như nhân sâm, dược tính của hoài khá nhẹ và chậm. Và nó có thể làm dịu tâm trạng và điều chỉnh giấc ngủ trong khi điều chỉnh chức năng của lá lách.

Cung cấp estrogen, nâng cao sức khỏe sinh sản nữ

Theo các nghiên cứu trên động vật, củ mài có thể làm tăng nồng độ progesterone và estrogen. Rễ củ mài chứa diosgenin-một phytoestrogen được coi là estrogen thực vật tự nhiên.

Trong môi trường phòng thí nghiệm, nó cũng kích hoạt enzyme aromatase, chất tạo ra estrogen. Hoài sơn thường được dùng để điều trị rối loạn kinh nguyệt, các triệu chứng do tiền và mãn kinh.

Ngoài ra, trong Y học cổ truyền, vị thuốc hoài sơn còn được sử dụng để chữa bệnh thiếu máu, đau dạ dày, đau khớp, vô kinh, kinh nguyệt không đều và các triệu chứng khác.

Củ hoài sơn tiếng anh là gì
Hoài sơn là nguồn cung cấp estrogen tự nhiên

Cách dùng, liều dùng và chống chỉ định

Cách dùng và Liều dùng 

  • Rễ củ mài có sau khi phơi hái và sấy khô có thể cắt thành lát hoặc mài thành bột. Sử dụng làm thuốc sắc, uống trực tiếp hoặc uống thay nước trà.
  • Chỉ nên sử dụng khoảng 10-20g hoài sơn mỗi ngày.

Ngoài ra vị thuốc này cũng được bổ sung vào thành phần của nhiều loại thực phẩm chức năng, sản phẩm chăm sóc sức khỏe, nhất là trong hỗ trợ tiêu hóa.

Gợi ý sản phẩm tốt chứa Hoài sơn: La liễu Bạch tràng khang

Với những ai đang bị viêm đại tràng, tiêu hóa kém và thường xuyên gặp các triệu chứng như khó tiêu, tiêu chảy, đầy hơi… La liễu Bạch tràng khang là sự lựa chọn phù hợp.

Viên nang La liễu Bạch tràng khang được bào chế từ công thức kết hợp 7 loại dược liệu cổ truyền là Hoài sơn, La liễu, Hoàng liên, Nhục đậu khấu, Mộc hương, Bạch thược và Can khương. 

Đây đều là những loại dược liệu có lợi cho tiêu hóa. Kết hợp với Immunepath-IP tăng cường lợi khuẩn. 

Bạch tràng khang giúp bổ tỳ, dưỡng vị, kích thích tiêu hóa và hấp thu. Làm giảm các triệu chứng tiêu hóa khó chịu, tăng cảm giác thèm ăn và ăn ngon hơn.

Thành phần dược liệu lành tính từ La liễu Bạch tràng khang giúp tăng cường quá trình chuyển hóa trong cơ thể, tác dụng hiệu quả trong hỗ trợ điều trị bệnh viêm đại tràng, rối loạn tiêu hóa…

La liễu Bạch tràng khang được sản xuất và phân phối chính thức bởi Mediphar USA và có bán ở hầu hết quầy thuốc Tây lớn, nhỏ trên toàn quốc.

la lieu bach trang khang mediphar

Lưu ý, chống chỉ định khi sử dụng Hoài sơn

Vị thuốc Hoài sơn rất được ưa chuộng nhờ hương vị dễ chịu, tính bổ nhẹ và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên cần có một số chú ý như dưới: 

  • Rễ củ mài có chứa estrogen nên nếu tiêu thụ quá mức có thể kích thích quá mức hormone và gây tăng sản nội mạc tử cung, rối loạn kinh nguyệt, kinh nguyệt kéo dài, đau bụng kinh…
  • Củ mài có thể ăn sống tuy nhiên nên hạn chế. Vì chất nhầy trong củ mài tươi chứa  saporin và alkaloid thực vật, dễ gây dị ứng như ngứa, nổi mẩn.
  • Không sử dụng cho người bị thấp nhiệt, đới tà.

Kết luận

Hoài sơn vừa giàu dinh dưỡng vừa có nhiều lợi ích cho sức khỏe. Nó thường được phối hợp với các vị thuốc khác hoặc được bổ sung trong các loại thuốc bổ như La liễu Bạch tràng khang của Mediphar USA.

0 0 đánh giá
Đánh giá bài viết
Theo dõi
Thông báo của
guest

0 Góp ý
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận

Bài viết liên quan

zalo-icon
facebook-icon
phone-icon
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x